Hồ sơ vợ chồng ít khi hỏng vì thiếu một tờ giấy — thiếu giấy thì được yêu cầu bổ sung. Nó hỏng khi trong hồ sơ có hai thông tin không thể cùng đúng, và mâu thuẫn ấy thường đã có sẵn từ trước khi hồ sơ được lập.
Bài này gọi tên các dạng mâu thuẫn hay gặp nhất, để biết chỗ nào cần xem lại và chỗ nào cần hỏi luật sư.
Mâu thuẫn dạng thứ nhất: ý định khai khác ý định thật
Đây là dạng nặng nhất và cũng là dạng duy nhất không sửa được bằng giấy tờ.
Nó xảy ra khi một người dùng hồ sơ ngắn hạn cho một ý định dài hạn, hoặc ngược lại.
Ở mọi hệ thống, khai sai ý định là loại vi phạm để lại hệ quả lâu nhất, và hệ quả ấy đi theo mọi hồ sơ về sau của chính người đó.
Cách duy nhất tránh được là chọn đúng loại hồ sơ cho ý định thật ngay từ đầu, kể cả khi loại đó lâu hơn.
Mâu thuẫn dạng thứ hai: lời khai cũ và lời khai mới
Một người có thể đã khai nhiều lần trong đời, ở nhiều loại hồ sơ, tại nhiều thời điểm.
Những lời khai ấy được lưu lại, và hồ sơ mới thường được đọc cùng với chúng.
Chỗ hay lệch nhất là tình trạng hôn nhân, nơi cư trú, và mối quan hệ với người đứng ra mời hoặc bảo lãnh.
Khi phát hiện một lời khai cũ nay không còn khớp, việc cần làm là giải thích thẳng chứ không phải viết lời khai mới sao cho khớp lại.
Mâu thuẫn dạng thứ ba: hồ sơ nói dài hạn, giấy tờ nói tạm thời
Dạng này xuất hiện khi các phần của cùng một bộ hồ sơ được chuẩn bị vào những thời điểm khác nhau với những suy nghĩ khác nhau.
Kết quả là một hồ sơ xin cho hai người sống cùng nhau lâu dài nhưng trong đó có những phần mô tả một sắp xếp tạm thời.
Thông thường đây không phải ý đồ mà là dấu vết của việc gia đình đã cân nhắc nhiều phương án trước khi quyết.
Cách xử lý là rà lại toàn bộ hồ sơ như một văn bản duy nhất và bỏ những phần thuộc về phương án đã không chọn.
Mâu thuẫn dạng thứ tư: hai phía kể khác nhau
Dạng này đã được nói tới ở các bài trước và là dạng vô hại nhất về bản chất nhưng gây phiền nhiều nhất trên thực tế.
Nó phát sinh từ việc hai người chuẩn bị riêng và nhớ chi tiết theo cách khác nhau.
Nó không nói gì về việc quan hệ có thật hay không, nhưng nó vẫn buộc người đọc hồ sơ phải hỏi thêm.
Cách phòng đã nói rồi và vẫn là cách duy nhất: hai bên đọc hồ sơ của nhau, và tra lại giấy tờ cho những mốc còn lệch.
Mâu thuẫn dạng thứ năm: hành vi trong quá khứ nói ngược với lời khai
Nếu trước đây một người từng khai sẽ quay về rồi không quay về đúng hạn, hành vi ấy đã thành một dữ kiện.
Dữ kiện đó không biến mất theo thời gian và nó nằm trong lịch sử của chính người đó.
Trong hồ sơ dài hạn, điều này cần được nêu và giải thích chứ không nên chờ xem có ai hỏi tới hay không.
Đây là loại tình huống rõ ràng cần luật sư di trú tại nước tiếp nhận, vì cách xử lý khác nhau giữa các hệ thống và giữa các mức độ.
Vì sao tự sửa mâu thuẫn lại nguy hiểm hơn để nguyên
Vì việc sửa một thông tin cho khớp với thông tin khác tạo ra một lời khai mới, và lời khai mới ấy cũng được lưu.
Nếu bản cũ vẫn còn trong hệ thống, việc sửa không xoá được mâu thuẫn mà chỉ thêm vào đó một câu hỏi về lý do thay đổi.
Còn nếu thông tin cũ là thông tin đúng, việc sửa biến một chuyện có thể giải thích được thành một chuyện khó giải thích hơn nhiều.
Đó là lý do trang này khuyến nghị giải thích chứ không khuyến nghị chỉnh sửa, ở mọi trường hợp không có ngoại lệ.
Điều bài này không hướng dẫn
Bài này không hướng dẫn cách che một mâu thuẫn, cách trình bày để nó ít bị chú ý, hay cách chọn thông tin nào nên nêu.
Không nêu tỉ lệ từ chối, thời gian chờ hay mức độ nghiêm trọng của từng dạng, vì những điều đó do từng hệ thống quyết định.
Thứ duy nhất được khuyến nghị là khai trung thực toàn bộ, kể cả phần bất lợi cho mình.
Và khi mâu thuẫn thuộc loại nghiêm trọng, hãy hỏi luật sư di trú tại nước tiếp nhận trước khi nộp, không phải sau khi bị hỏi.
Câu hỏi thường gặp
Dạng mâu thuẫn nào nặng nhất?
Khai ý định khác với ý định thật — dùng hồ sơ ngắn hạn cho mục đích dài hạn hoặc ngược lại. Đây là dạng không sửa được bằng giấy tờ.
Phát hiện lời khai cũ không còn khớp thì làm gì?
Giải thích thẳng chỗ khác nhau, không viết lời khai mới cho khớp lại — lời khai cũ vẫn được lưu và việc sửa chỉ thêm một câu hỏi mới.
Hai vợ chồng kể lệch nhau có nghiêm trọng không?
Về bản chất thì không, vì nó thường do mỗi người nhớ khác nhau chứ không do cố ý, nhưng nó vẫn buộc người đọc hồ sơ phải hỏi thêm, nên hai người nên đối chiếu các mốc trước khi nộp.
Từng ở quá hạn trong quá khứ thì nên làm gì?
Nêu và giải thích trong hồ sơ thay vì chờ được hỏi, và hỏi luật sư di trú tại nước tiếp nhận trước khi nộp vì cách xử lý khác nhau giữa các hệ thống.
Người Việt từng bị từ chối visa có cần khai trong hồ sơ bảo lãnh không?
Có, nếu biểu mẫu hỏi. Khai trung thực kèm giải thích ngắn về lần từ chối, vì cơ quan thường đã có thông tin đó. Giấu một lần từ chối nguy hiểm hơn nhiều so với chính lần từ chối ấy.
